Kısa cevap
Çoğu programda alınmaz. Yatırım teşvik belgesinde müracaattan önceki harcama kapsama girmez, KOSGEB’de fatura tarihi ilk kurul kararından sonra olmak zorundadır, TÜBİTAK’ta gider belgesi proje başlangıç tarihinden sonra düzenlenir. Yalnız Ticaret Bakanlığı’nın fuar, belge ve marka desteklerinde harcama önce yapılır, başvuru sonra gelir. Youplus olarak, makinenin sipariş, teslim ve fatura gününün programa göre ayrı ayrı planlanmasının önemli olduğunu düşünüyoruz.
Detaylı bilgi için sizi arayalım
Hangi program hangi tarihe bakar?
Her kurum “başlangıç” diye başka bir güne bakar ve o günden önceki fatura kapsam dışında kalır. Makine alan bir firmanın elinde üç tarih vardır: sipariş, teslim ve fatura. Aşağıdaki tablo yedi programda kapsama giren ilk günü gösterir.
| Program | Kapsama giren ilk gün |
|---|---|
| Yatırım teşvik belgesi (Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı) | E-TUYS müracaat günü; KDV istisnası yalnız belge düzenlendikten sonraki teslimde |
| Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi (Merkez Bankası, Öncelikli Finansman Belgesi ile) | Kredinin ilk diliminden en çok 3 ay öncesine kadar olan harcama belgeleri |
| KOSGEB KOBİ Dijital Dönüşüm | İlk kurul kararının evrak kaydına alındığı gün; gerçekleşme ve fatura tarihi bu günden sonra |
| KOSGEB Kapasite Geliştirme | İlk kurul kararının evrak kaydına alındığı gün; gerçekleşmeler proje süresi içinde |
| KOSGEB Stratejik Ürün | Bakanlığın proje başlangıç tarihini bildiren yazısının günü |
| TÜBİTAK 1501 ve 1507 | Proje destek başlangıç tarihi: başvurunun yapıldığı ayın ilk günü ya da sonraki bir ayın ilk günü |
| Ticaret Bakanlığı fuar, pazara giriş belgesi, marka tescil | Harcama önce yapılır; başvuru fuar bitiminden 3 ay, belge tarihinden 6 ay içinde |
Tablodaki tek istisna Ticaret Bakanlığı’dır: fuar standı, CE belgesi ve marka tescili önce ödenir, destek sonra istenir. Öteki altı programda makine, kurumun saydığı ilk günden önce faturalanırsa destek dışında kalır.
Yatırım teşvik belgesinde sipariş, teslim ve fatura günü neden ayrı sayılır?
9903 sayılı Karar yatırımın başlangıcını belge müracaat tarihi sayar ve müracaattan önce yapılmış yatırım harcamasını belge kapsamına almaz. Makine siparişi bu yüzden E-TUYS başvurusundan sonra verilir. 2025/1 sayılı Tebliğ bir adım daha ister: her makine alımından önce E-TUYS’ta işlem başlatılır.
KDV istisnası ise üçüncü bir güne bakar. KDV Genel Uygulama Tebliği’ne göre istisna, teşvik belgesi düzenlendikten sonraki teslime uygulanır; belge düzenlenmeden önce istisnayla teslim edilen makinenin KDV’si satıcıdan aranır. Müracaat ile belge arasında teslim alınan makine belge kapsamına girer ama KDV’si ödenir; %20 orana tabi 10.000.000 TL’lik makinede bu tutar 2.000.000 TL’dir ve indirilemeyen kısmı devreder.
Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi kullanılacaksa dördüncü bir gün eklenir. Merkez Bankası’nın Talimatı, kredinin ilk diliminin kullanıldığı tarihten en çok 3 ay öncesine kadar olan harcama belgelerini kabul eder. Krediyle ödenecek makinenin faturası bu pencerenin dışında kalırsa kredi o faturaya kullanılmaz.
KOSGEB’de kurul kararından önce kesilen fatura desteklenir mi?
Desteklenmez. KOBİ Dijital Dönüşüm Yönergesi, alımlara ilişkin gerçekleşme ve fatura tarihlerinin desteklemeye esas ilk kurul kararının evrak kaydına alındığı tarihten sonra ve program süresi içinde olmasını ister. Kapasite Geliştirme Yönergesi proje başlangıç tarihini aynı güne, ilk kurul kararının evrak kaydına bağlar; başlangıç tarihi ve izleme takvimi işletmeye 15 gün içinde bildirilir ve destek kapsamındaki gerçekleşmeler proje süresi içinde kalır. Stratejik Ürün’de başlangıç günü Bakanlığın proje başlangıç tarihini bildiren yazısıdır.
Başvuru günü başlangıç değildir. KOSGEB’de başvuru, kontrol ve inceleme, kurul sırası vardır; makine faturası kurul kararı evrak kaydına girmeden kesilirse program o faturayı görmez. Kapasite Geliştirme’de kredi kullanımı da proje bitiş tarihine kadar tamamlanır; faturayı erkene almak gibi geç bırakmak da desteği düşürür.
TÜBİTAK projesinde başvurudan sonra, karardan önce alınan makine girer mi?
Girer. 1501 ve 1507 Uygulama Esasları proje destek başlangıç tarihini kuruluşa seçtirir: proje önerisinin PRODİS’ten gönderildiği ayın ilk günü ya da başvuruyu izleyen herhangi bir ayın ilk günü. Gider belgelerinin düzenlenme tarihi proje başlama ve bitiş tarihleri arasında olur. TÜBİTAK değerlendirme sonunda başlangıç tarihini ve süreyi değiştirebilir.
Firma için anlamı şudur: 15 Ekim’de başvuran kuruluş başlangıcı 1 Ekim olarak seçerse, Ekim’de alınan alet ve teçhizat proje bütçesine girer; başlangıcı 1 Ocak seçerse Ekim faturası dışarıda kalır. Karar olumsuz çıkarsa o harcamanın desteği olmaz; bu yüzden karardan önce yapılan alım firmanın kendi riskidir. Ar-Ge projesinde makine alımı destek kalemlerinden yalnız biridir; kalemlerin oranını TÜBİTAK 1501 program sayfasında inceleyebilirsiniz.
Ticaret Bakanlığı desteklerinde harcama önce mi, başvuru önce mi?
Harcama önce. Fuar desteğinde başvuru fuarın bitiminden itibaren 3 ay içinde Destek Yönetim Sistemi’nden gönderilir ve süre gönderim gününe göre hesaplanır; stant, nakliye ve katılım bedeli fuardan önce ödenmiş olur. Pazara giriş belgesinde başvuru belgenin düzenlendiği tarihten itibaren 6 ay içinde yapılır; yurt dışı marka tescilinde ve tanıtımda süre ödeme belgesi tarihinden başlar.
İki destekte ise ön onay vardır. Pazara giriş projesi hazırlamada proje, Bakanlığın ön onayının şirkete bildirildiği gün başlar ve bu tarihten önce yapılan harcama desteklenmez; UR-GE’de proje ve sonradan eklenen her faaliyet Bakanlık onayından geçer. Sekiz desteğin başvuru süresini ve inceleyen merciini DYS başvurusu yazısında tek tabloda görebilirsiniz.
Makine siparişinden önce üç tarih nasıl sabitlenir?
Kırk kişilik bir parça imalatçısı 10.000.000 TL’lik tezgâh için üç tarihi şöyle kurar. Firma önce makinenin hangi programa gireceğine karar verir; teşvik belgesi için E-TUYS müracaatını 3 Kasım’da yapar ve sipariş sözleşmesini bu günden sonra imzalar. Teslim ve fatura tarihini belge düzenlendikten sonraya, örneğin 15 Ocak’a yazar; böylece 2.000.000 TL’lik KDV ödenmez. Kredi kullanılacaksa kredinin ilk dilimini fatura tarihinden en geç 3 ay sonrasına planlar.
Aynı firma makineyi KOSGEB Kapasite Geliştirme kredisiyle alacaksa sırayı değiştirir: başvuru dönemini bekler, kurul kararının evrak kaydını 15 gün içinde gelen bildirimden öğrenir ve faturayı o günden sonraya bırakır. TÜBİTAK projesine girecek teçhizatta ise başvuru ayının ilk gününü başlangıç seçer ve faturayı o aydan önceye almaz.
Satıcıyla sözleşmeye tek satır eklenir: teslim ve fatura tarihi, firmanın bildireceği belge tarihinden sonra. Bu satır firmaya belgeyi bekleme hakkı verir ve satıcıyı erken fatura kesmekten alıkoyar.
Youplus makine alımının takvimini nasıl kurar?
Youplus yatırım teşvik başvurusunda E-TUYS müracaatını siparişten önce yapar ve makine siparişlerini belge tarihine göre zamanlar; her alımdan önce E-TUYS işlemini başlatır ve tamamlama vizesinde satıcının şerhini, fatura tarihini ve istisna belgesini aynı dosyada tutar. KOSGEB başvurusunda kurul kararının evrak kaydı gününü işletmeye bildirilen takvimden alır ve faturanın o günden sonra kesilmesini satıcıyla yazışır. TÜBİTAK önerisinde proje başlangıç ayını firmanın alım planına göre seçer.
Teşvik belgesinin destek unsurlarını ve başvuru şartlarını yatırım teşvik belgesi program sayfasında inceleyebilirsiniz. Makine alımını belgeyle birlikte planlamak isterseniz Youplus’ın yatırım teşvik danışmanlığı sayfasına göz atabilirsiniz. Yeni makinede üretilen ürünü yurt dışı alıcıya Alibaba.com’da göstermek isterseniz Youplus’ın Alibaba.com sayfasına da bakabilirsiniz.