Kısa cevap
İlk ihracat için üç kayıt yeter: vergi numarası, ürünün sektöründeki ihracatçı birliğine üyelik ve birliğin onayladığı gümrük beyannamesi. Yasaklı mallar dışında ihracat serbesttir ve gümrük müşaviriyle çalışmak zorunlu değildir. Ticaret Bakanlığı desteği için ise işletmenin Türk Ticaret Kanunu’ndaki bir ticaret şirketi olması gerekir. Youplus olarak, destek almayı planlayan firmanın şirket türünü ilk gümrük beyannamesinden önce gözden geçirmesinin önemli olduğunu düşünüyoruz.
Detaylı bilgi için sizi arayalım
İhracat için ayrıca izin ya da belge alınır mı?
Çoğu üründe alınmaz. İhracat Rejimi Kararı, kanun, kararname ve uluslararası anlaşmalarla ihracı yasaklanmış mallar dışındaki bütün malların ihracını serbest tutar. Karar, ihracat işlemlerinde ilgili mevzuatla belirlenmiş olanlar dışında hiçbir belgenin aranmayacağını da yazar.
Üç grup mal farklı kurala tabidir. İhracı yasak mallar ile belli bir mercinin ön iznine bağlı mallar İhracı Yasak ve Ön İzne Bağlı Mallara İlişkin Tebliğ’de (İhracat 96/31) listelenir; ön izne bağlı malda izin ilgili merciden ihracattan önce alınır. İhracı kayda bağlı mallarda ise gümrük beyannamesi ihracattan önce İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliğince (İBGS) kayda alınır ve 30 gün içinde gümrüğe sunulur.
Şahıs şirketiyle ihracat yapılır mı?
Yapılır. İhracat Yönetmeliği ihracatçıyı, ilgili İBGS’ye üye olan ve vergi numarası taşıyan gerçek ya da tüzel kişi olarak tanımlar. Tanım gerçek kişiyi de kapsadığı için anonim ve limited şirketin yanında şahıs işletmesi de ihracatçı olur. TİM’in 1 Ekim 2026’da okunan sayfası, ihracatçı firmanın sırasıyla vergi dairesine, ticaret siciline, ticaret odasına ve ihracatçı birliğine kaydolduğunu yazar.
Destek tarafında tablo değişir. 5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar, “şirket” kelimesini Türk Ticaret Kanunu’nda sayılan şirketler ile kooperatif ve birlikler için kullanır. Türk Ticaret Kanunu ticaret şirketlerini kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirket diye sayar ve “şahıs şirketi” adını kollektif ile komandit şirkete verir. Halk dilinde şahıs şirketi denen şahıs işletmesi bu listede yer almaz. Bu yüzden şahıs işletmesi ihracat yapabilir, ancak pazar araştırması ve pazara giriş belgesi gibi şirkete verilen desteklere başvuramaz.
| Durum | Şahıs işletmesi | Limited ya da anonim şirket |
|---|---|---|
| İhracatçı birliğine üyelik | Olur | Olur |
| Gümrük beyannamesiyle ihracat | Olur | Olur |
| Yurt dışı pazar araştırması desteği | Başvuramaz | Başvurur |
| Pazara giriş belgesi desteği | Başvuramaz | Başvurur |
İhracatçı birliğine ne zaman üye olunur?
Üyelik ilk gümrük beyannamesinden önce tamamlanır. İhracat Yönetmeliği’ne göre ihracat işlemi, İBGS’ye onaylatılan beyannameyle gümrük idaresine başvurulunca başlar. Gümrük idaresi beyannamede “Birlik Onay Kodu”nu arar ve kod doğrulanmazsa malın çıkışı yapılmaz. 5910 sayılı Kanun üyeliği zorunlu tutar ve TİM Yönetmeliği firmayı, malın sektöründeki ve merkez ya da şube adresine en yakın birliğe yönlendirir.
Mal ihracatında giriş aidatı ve yıllık aidat brüt asgari ücretin %50’sini geçemez. 2026 brüt asgari ücreti 33.030 TL olduğu için bu sınır 16.515 TL’dir. Hangi birliğe üye olunacağını, aidatın ne zaman tahsil edildiğini ve nispi ödemenin hesabını ihracatçı birliği üyeliği yazısında inceleyebilirsiniz.
Gümrük beyannamesini kim verir, müşavir zorunlu mu?
Beyannameyi ihracatçı kendisi verebilir. Gümrük Kanunu, bütün kişilerin gümrük idarelerindeki işleri için bir temsilci tayin edebileceğini yazar; temsilci atamak firmanın tercihine kalır. Temsil doğrudan ya da dolaylı olur. Doğrudan temsilde temsilci firmanın adına ve hesabına, dolaylı temsilde kendi adına ama firmanın hesabına hareket eder ve temsil yetki belgesini gümrük idaresine sunar.
Küçük gönderide yol farklıdır. İhracat Yönetmeliği, posta ya da hızlı kargoyla taşınan ve gümrük mevzuatının saydığı kapsamda kalan eşyanın taşıyıcı operatör tarafından basitleştirilmiş gümrük beyannamesiyle beyan edildiğini yazar. Bu durumda beyannameyi firma değil, kargoyu taşıyan operatör verir.
İlk ihracattan önce hangi giderler desteklenir?
İlk satıştan önce hedef pazarı yerinde görme gezisi desteklenir. 5973 sayılı Karar, şirketin yurt dışı pazar araştırması gezisinin ulaşım ve konaklama giderini %50 oranında destekler ve şirketten daha önce ihracat yapmış olmasını istemez. 2026 üst limiti gezi başına 490.559 TL’dir ve kişi başı günlük konaklama gideri 12.264 TL ile sınırlıdır. Şirket bu destekten bir takvim yılında en çok 5, toplamda en çok 20 kez yararlanır.
Desteğin şartı gezi öncesindeki plandadır. Hedef ülkeler Kolay İhracat Platformu’nda hazırlanan Pazar Araştırması Formu’na yazılır ve başvuru, çalışanın Türkiye’ye girişinden itibaren 3 ay içinde DYS’den yapılır. Desteğin oranını ve sürecini yurt dışı pazar araştırması desteği sayfasında, ürün için istenen CE gibi belgelerin desteğini pazara giriş belgesi desteği sayfasında inceleyebilirsiniz.
Youplus ilk ihracatta hangi süreçleri yürütür?
Youplus ilk pazarı ticaret verisiyle seçer: ürünün hangi ülkede alıcı bulduğunu ve hangi fiyatla satıldığını ölçer. Alibaba.com mağazasını Alibaba.com Türkiye resmi iş ortağı olarak kurar ve ürünleri alıcının arama kelimesiyle girer. Gelen alıcı talebini teklife çeviren düzeni firmayla birlikte kurar. Fuar, belge ve tanıtım harcamasını da yapılmadan önce doğru destek kalemine bağlar.
İlk ihracattan önce bir firmanın kendi kaydında dört şeyi görmesi yeter: vergi numarası, ürünün sektöründeki birlik üyeliği, ürünün yasak ya da ön izinli mallar listesinde olmadığı ve destek isteniyorsa ticaret şirketi türü. İlk ihracatınızı Youplus’la birlikte planlamak isterseniz ihracat danışmanlığı sayfasına göz atabilirsiniz.